Search

Chủ nghĩa ái kỷ

Ngày cập nhật lần cuối: 19-Aug-2022

45 phút đọc

Chủ nghĩa ái kỷ đã tồn tại lâu như nhân loại, nó cũng đã được thừa nhận từ lâu. Từ “ái kỷ” bắt nguồn từ câu chuyện thần thoại Hy Lạp về Narcissus, có từ ít nhất là năm thứ 8 sau Công nguyên. Chẩn đoán chính thức ái kỷ được dựa trên tư tưởng phân tâm học, bắt đầu bởi Freud nhưng kể từ đó đã phát triển với các trường phái tâm lý học khác nhau, giúp nhận ra những cách hiểu có phần khác nhau về chứng rối loạn nhân cách. Rối loạn nhân cách ảnh hưởng đến cách một người suy nghĩ, cư xử và tương tác với người khác.

Chủ nghĩa ái kỷ (hay chủ nghĩa vị kỷ) được đặc trưng bởi sự ưa thích hành động theo cách tự cho mình là trung tâm. Sự quan tâm thực sự đến cảm xúc và nhu cầu của người khác gần như không tồn tại. Thay vào đó, những người ái kỷ dường như coi người khác không hơn gì các đối tượng bị thao túng.

 

Định nghĩa ái kỷ (narcissism)

Ái kỷ là gì?

Theo Từ điển Merriam-Webster, “ái kỷ" bao gồm ba định nghĩa có liên quan mạnh mẽ tới nhau. Định nghĩa đầu tiên, “ái kỷ” là chủ nghĩa tự cao tự đại và chủ nghĩa vị kỷ. Định nghĩa thứ hai, ái kỷ là "Rối loạn nhân cách ái kỷ", trong khi định nghĩa ái kỷ thứ ba là "tình yêu hoặc ham muốn tình dục với cơ thể chính mình".

W. Keith Campbell, một nhà tâm lý học nổi tiếng người Mỹ về các nghiên cứu về chủ nghĩa ái kỷ, mô tả định nghĩa tâm lý của ái kỷ như là một hình ảnh bản thân bị thổi phồng lên.

 

Định nghĩa tâm lý học của ái kỷ

Ái kỷ mô tả một cách rộng rãi nhu cầu được ngưỡng mộ của một người, nhưng điều quan trọng là chúng ta phải hiểu rằng rối loạn nhân cách ái kỷ (NPD) có thể có tác động và tác hại nghiêm trọng cho những người đang mắc phải.

Tâm lý ái kỷ có thể ảnh hưởng đến các thành phần khác nhau trong cuộc sống của một người, chẳng hạn như các mối quan hệ, công việc, giáo dục hoặc kinh doanh. Hơn nữa, những người bị rối loạn ái kỷ, trên tổng thể, được coi là không hạnh phúc và thất vọng khi họ không được đối xử với sự ngưỡng mộ mà họ nghĩ rằng mình xứng đáng. Ngoài ra, những người bị NPD không cảm thấy các mối quan hệ của mình là viên mãn, điều này khiến người khác, nhìn chung, tránh tương tác với họ.

Rối loạn nhân cách tự yêu bản thân (NPD) là một loại ái kỷ đã nâng cao mức độ nghiêm trọng trên phổ ái kỷ. NPD được xác định bởi sự xuất hiện của hai đặc điểm nhân cách bệnh lý. Đặc điểm đầu tiên là sự vĩ đại hoá. Bệnh nhân có cảm giác mình xứng đáng được hưởng quyền lợi, cực kỳ tự cho mình là trung tâm, và tin tưởng mạnh mẽ rằng mình chắc chắn tốt hơn bất kỳ ai khác. Đặc điểm tính cách thứ hai ở bệnh nhân NPD liên quan đến việc họ là những người tìm kiếm sự chú ý tuyệt đối. Bệnh nhân NPD sẽ làm tất cả những gì có thể để được chú ý, càng lâu càng tốt.


Ái kỷ theo DSM-5

Theo DSM-5 (Hướng dẫn chẩn đoán và thống kê rối loạn tâm thần), Rối loạn nhân cách ái kỷ được coi là một loại hình đại diện cho sự vĩ đại hoá, biểu hiện trong cả hành vi và tưởng tượng của bệnh nhân. Hơn nữa, DSM-5 còn coi NPD tồn tại dưới hình thức nhu cầu được ngưỡng mộ liên tục, đồng thời thiếu đi sự đồng cảm. Theo DSM-5, NPD không thể được chẩn đoán ở trẻ em hoặc thanh thiếu niên, vì nó bắt đầu ở tuổi trưởng thành sớm.

Hơn nữa, theo DSM-5, bệnh nhân bị NPD thường có ý thức về tầm quan trọng bản thân cao (bệnh nhân trình bày những thành tựu, tài năng hoặc kỹ năng ảo tưởng và khác xa với thực tế của riêng mình), bệnh nhân cũng tự miêu tả mình là người thành công, mạnh mẽ, thông minh và hào phóng. Bệnh nhân bị NPD thường coi mình là duy nhất và họ cho rằng họ chỉ có thể giao tiếp và được thấu hiểu bởi những người thành công và mạnh mẽ. Họ có một nhu cầu quá mức để được ngưỡng mộ và ý thức mạnh mẽ về quyền lợi, vì họ có những kỳ vọng không thực tế về các phương pháp điều trị mà họ sắp nhận được trong các tình huống khác nhau. Hơn nữa, do bệnh nhân NPD thiếu sự đồng cảm, hành vi của họ trong các mối quan hệ với người khác chủ yếu là bóc lột, lợi dụng để đạt được mục tiêu của riêng mình.


Ái kỷ có nghĩa là gì? Ý nghĩa sâu xa của ní

Được dịch sang một số ngôn ngữ khác ngoài tiếng Anh, từ ái kỷ vẫn được phát âm một cách khá giống nhau. Ái kỷ trong tiếng Tây Ban Nha là "el narcisismo"; dịch sang tiếng Pháp, nó trở thành "narcissisme", trong tiếng Ý, là "narcisismo", và, mặc dù thực tế là trong tiếng Đức hầu hết tất cả các từ được đánh vần và có phát âm giống với ngôn ngữ Latin nhưng chúng vẫn có những hình dáng hoàn toàn khác, thì bản dịch tiếng Đức của ái kỷ vẫn là "Narzissmus", là một trong số ít từ được sử dụng trong tiếng Đức hiện nay có nguyên học giống với các từ tương ứng của nó trong các ngôn ngữ khác.

Bên cạnh thực tế từ ái kỷ thường ít nhiều được đánh vần giống nhau trong các ngôn ngữ khác nhau, nó cũng có ý nghĩa tương tự giữa các ngôn ngữ, vì từ đồng nghĩa với ái kỷ phổ biến nhất là tự yêu bản thân, trong khi từ trái nghĩa của nó là sự thiếu tự tin, có nghĩa là sự khiêm tốn hoặc nhút nhát của một người do thiếu tự tin.

Thật tốt khi biết rằng từ trái nghĩa với ái kỷ là khiêm tốn. Cả hai từ đều mô tả hành vi đối lập với ái kỷ bao gồm khả năng khiêm tốn, vừa phải, để tránh sự khiếm nhã hoặc không thích hợp.

 

Narcissus trong Thần thoại Hy Lạp

Nguồn gốc của từ ái kỷ chỉ thẳng đến thời kỳ tiền Hy Lạp. Ái kỷ bắt nguồn từ Narcissus thời cổ đại, con trai của thần cephissus và nữ thần Liriope. Theo Quyển 3 của Metamorphoses của Ovid, khi còn nhỏ, Narcissus được kỳ vọng sẽ sống một cuộc sống lâu dài chỉ khi anh ta không bao giờ phát hiện ra được hiện thân kỳ diệu của chính mình.

Vì Narcissus cũng được công nhận trong thần thoại Hy Lạp là một thợ săn, trong khi anh ta đang lang thang trong rừng để tìm kiếm con mồi, anh ta không nhận thức được rằng mình liên tục phá vỡ trái tim của tất cả các cô gái mà anh ta gặp. Trong số những người trở thành nạn nhân từ ngoại hình của Narcissus là Echo, một nữ thần của núi Kithairon. Khi Echo rơi vào lưới tình với Narcissus, anh ta đã từ chối cô như anh đã từng làm với tất cả những người ngưỡng mộ anh. Quá đau buồn, Echo đã rời bỏ cuộc sống mà cô biết để hoài phí bản thân, và trở thành âm vang (Echo), luôn phụ thuộc vào người khác. Khi nữ thần Nemesis nghe được những lời thì thầm của Echo và phát hiện ra lịch sử giữa cô và Narcissus, bà đã khiến anh ta đi đến nơi có nước để bắt gặp sự phản chiếu của chính bản thân mình, cho anh ta thực sự nhìn thấy và khám phá ra hiện thân của bản thân, cái hiện thân đã khiến trái tim của nhiều người khác đau khổ. Khi Narcissus đang ngưỡng mộ bản thân trong sự phản chiếu từ mặt nước, anh ta bắt đầu trở nên yêu bản thân mình một cách say mê đến nỗi bị tan chảy. Ở nơi Narcissus tìm thấy chính mình và biến mất, một bông hoa đã xuất hiện thay thế anh, ngày nay nó được gọi là hoa thủy tiên, nhưng có tên Latin và khoa học là Narcissus.

Ái kỷ có phải là một bệnh tâm thần?

Ái kỷ là tình trạng cực kỳ tự cho mình là trung tâm mà không xem xét đến nhu cầu và mong muốn của những người xung quanh. Tuy vậy, liệu ái kỷ có phải là một bệnh tâm thần hay không?

Những người ái kỷ không nhất thiết phải là những người mắc bệnh tâm thần. Ái kỷ có thể là một nét tính cách hoặc một rối loạn tâm thần, tùy thuộc vào các triệu chứng ái kỷ được đặt ở đâu trên phổ ái kỷ.

 

Ngay cả khi tất cả mọi người đều sẽ có biểu hiện ái kỷ theo thời gian, những người thực sự bị Rối loạn nhân cách ái kỷ là những người đang ảnh hưởng, một cách lâu dài, cả những người xung quanh và chính họ.

Rối loạn nhân cách ái kỷ (NPD) là 1 trong 10 rối loạn nhân cách nhận biết được trên lâm sàng được liệt kê trong Hướng dẫn chẩn đoán và thống kê rối loạn tâm thần của Hiệp hội Tâm thần Hoa Kỳ, Phiên bản thứ năm (DSM-5). Nó thuộc dưới nhóm của rối loạn nhân cách cụm B, là những rối loạn được đánh dấu bởi mức độ kịch tính và cảm xúc mãnh liệt. Trong lịch sử, đã có nhiều cuộc tranh luận xung quanh định nghĩa chính xác của NPD, và các lý thuyết cạnh tranh này tồn tại liên quan đến nguyên nhân và cách điều trị tối ưu của nó.

 

Rối loạn nhân cách ái kỷ (NPD)

Rối loạn nhân cách ái kỷ (NPD) là 1 trong 10 rối loạn nhân cách nhận biết được trên lâm sàng được liệt kê trong Hướng dẫn chẩn đoán và thống kê rối loạn tâm thần của Hiệp hội Tâm thần Hoa Kỳ, Phiên bản thứ năm (DSM-5). Nó thuộc dưới nhóm của rối loạn nhân cách cụm B, là những rối loạn được đánh dấu bởi mức độ kịch tính và cảm xúc mãnh liệt. Trong lịch sử, đã có nhiều cuộc tranh luận xung quanh định nghĩa chính xác của NPD, và các lý thuyết cạnh tranh này tồn tại liên quan đến nguyên nhân và cách điều trị tối ưu của nó.

Những người ái ký không nhất thiết là những người mắc bệnh tâm thần. Theo các nghiên cứu, ái kỷ có liên quan đến các yếu tố bên ngoài, chẳng hạn như sự kết hợp các sự kiện lại với nhau. Và tùy thuộc vào các triệu chứng của chứng ái kỷ, bạn có thể dễ dàng kiểm tra bằng phổ ái kỷ xem mình tự yêu bản thân đến mức nào và có cần trợ giúp y tế hay không.

 

Dịch tễ

Ở một mức độ nào đó, mọi người đều sở hữu những đặc điểm ái kỷ của riêng mình. Ái kỷ ở mức độ lành mạnh giúp những người khỏe mạnh tự hào về thành tích của mình, giúp họ tìm thấy sự hài lòng trong cuộc sống cá nhân. Thậm chí, mức độ ái kỷ cao đôi khi cũng có thể xảy ra. Phần lớn thanh thiếu niên thể hiện các đặc điểm ái kỷ như một thành phần tự nhiên và lành mạnh trong sự phát triển và tiến bộ cá nhân của chúng.

Tỷ lệ lưu hành từ các mẫu cộng đồng dao động từ 0,5 đến 5% trong dân số Hoa Kỳ. Tuy nhiên, rối loạn nhân cách ái kỷ (NPD) dường như thường xuyên xảy ra hơn trong các cơ sở điều trị, với tỷ lệ lưu hành ở Hoa Kỳ từ 1% đến 15% trong quần thể.

NPD có thể cùng tồn tại với các bệnh tâm thần khác, gây khó khăn cho việc chẩn đoán. Trong số các bệnh đi kèm phổ biến nhất của ái kỷ là rối loạn sử dụng chất gây nghiện. Các rối loạn nhân cách khác thường gặp ở những người bị NPD bao gồm rối loạn nhân cách chống đối xã hội, rối loạn nhân cách ranh giới, rối loạn nhân cách kịch tích và rối loạn nhân cách phân liệt.

Chứng rối loạn nhân cách chống đối xã hội mắc kèm được cho là có tác động tiêu cực nhất. Có nhiều tranh cãi xung quanh việc chẩn đoán NPD. Có hai dạng dưới nhóm NPD cơ bản, bao gồm rối loạn nhân cách ái kỷ vĩ đại hoá và rối loạn nhân cách ái kỷ dễ bị tổn thương.

Khi nói đến mức độ phổ biến của tình trạng này, có những khác biệt lớn trong tỷ lệ lưu hành giữa hai giới; khoảng 75% bệnh nhân rối loạn nhân cách ái kỷ là nam.

 

Các loại ái kỷ

Có nhiều loại ái kỷ khác nhau trên phổ ái kỷ và mỗi loại sẽ có ảnh hưởng khác nhau đến một người. Nhiều người cho rằng rối loạn ái kỷ có 4 loại. Điều quan trọng mà chúng ta phải hiểu là ái kỷ rất phức tạp, nó có thể được thể hiện theo những cách khác nhau. Do đó, không chỉ có 4 loại ái kỷ. Ở đây chúng tôi giới thiệu cho bạn 8 loại quan trọng nhất:

  1. Ái kỷ lành mạnh là bình thường và, hầu hết mọi người đều có nó. Lòng ái kỷ lành mạnh tồn tại trên phổ ái kỷ và miễn là nó phù hợp với thực tế, nó sẽ có lợi cho chúng ta, vì nó hoạt động như một xung lực để người đó biết được rằng mình có giá trị và đáng được hưởng quyền lợi.
  2. Lòng ái kỷ vĩ đại hoá đại diện chủ yếu cho thuật ngữ ái kỷ rộng hơn vì những người mắc phải nó có nhu cầu liên tục làm nổi bật các phẩm chất của họ, chẳng hạn như quyền lợi và nỗi ám ảnh bản thân. Thể hiện những đặc điểm ái kỷ này thường đi kèm với cái giá của những người khác xung quanh người mắc phải nó.
  3. Ái kỷ dễ bị tổn thương, trái ngược với ái kỷ vĩ đại hoá. Những người mắc phải nó thường nhút nhát và cũng có thể ghen tị kinh niên và quá mẫn cảm với ý kiến của người khác. Lòng ái kỷ dễ bị tổn thương khiến người phải chịu đựng nó trở nên rất phòng thủ khi bị người khác chỉ trích.
  4. Ái kỷ tình dục là loại ái kỷ nhấn mạnh phẩm chất tình dục của người mắc phải nó. Các nghiên cứu cho thấy những người ái kỷ tình dục bị ám ảnh bởi hiệu suất tình dục của họ và cần sự ngưỡng mộ tình dục của người khác. Do đó, họ được gọi là những kẻ phản bội liên tiếp và họ sử dụng tình dục để thao túng người khác.
  5. Ái kỷ cơ thể là loại ái kỷ khiến người mắc phải nó bị ám ảnh bởi ngoại hình của chính mình. Ngoại hình rất quan trọng đối với người ái kỷ cơ thể, họ bị ám ảnh một cách đặc biệt với cân nặng và ngoại hình tổng thể của bản thân, đồng thời, họ cũng chỉ trích những người khác dựa trên ngoại hình của họ. Tất nhiên, những người ái kỷ cơ thế sẽ thấy mình đẹp hơn, mạnh mẽ và cân đối hơn người khác.
  6. Ái kỷ não trái ngược với ái kỷ cơ thể, vì những người mắc phải nó sẽ đánh giá quá cao phẩm chất trí tuệ của họ. Một người ái kỷ não sẽ luôn cảm thấy mình thông minh hơn những người khác và cũng sẽ cố gắng làm cho người khác cảm thấy không thông minh. Do đó, người khác có thể khó giành chiến thắng trong một cuộc tranh luận khi người kia là một người ái kỷ não.
  7. Ái kỷ tâm linh là loại ái kỷ được thể hiện thông qua các hành động tâm linh. Người ái kỷ tâm linh sẽ phân biệt mình với những người khác bằng cách sử dụng các hành động nhạy cảm và tâm linh.
  8. Ái kỷ ác tính là loại ái kỷ gây tổn hại nhất. Loại ái kỷ này là sự pha trộn của Rối loạn nhân cách ái kỷ và các đặc điểm chống đối xã hội và tính tự đề cao trung tâm liên tục.

 

Các triệu chứng ái kỷ

Thông thường, các triệu chứng có thể thay đổi tùy từng trường hợp, phụ thuộc vào mức độ nghiêm trọng của từng bệnh nhân. Nhưng, các đặc điểm ái kỷ chính bao gồm:

  • Đánh giá quá cao tầm quan trọng của bản thân;
  • Có cảm giác quyền năng và cần sự ngưỡng mộ liên tục;
  • Có hành động làm nổi bật sự vượt trội của anh ấy/cô ấy mặc dù thiếu thành tích;
  • Phóng đại về thành tích và các kỹ năng;
  • Bận tâm liên tục với thành công, quyền lực và sự rộng rãi; đồng thời tìm kiếm người bạn đời đáng kinh ngạc nhất;
  • Nhu cầu liên tục chỉ giao tiếp với những người được cho là một phần của xã hội ưu tú;
  • Không tôn trọng những người xung quanh bằng cách độc quyền trò chuyện và coi thường những người mà họ coi là thấp kém;
  • Mong đợi sự ưu ái đặc biệt từ tất cả mọi người, đặc biệt là những người có vị trí cao hơn; và họ có thể trở nên rất tức giận khi họ không được đối xử như họ mong đợi;
  • Lợi dụng những người khác xung quanh họ để đáp ứng nhu cầu của chính mình, để có được những gì mình đang suy nghĩ;
  • Hoàn toàn thiếu sự đồng cảm và khả năng xác định nhu cầu, cảm xúc của người khác, bao gồm cả nửa còn lại quan trọng của mình;
  • Liên tục ghen tị với những người đã có những gì họ mong muốn và liên tục nghĩ rằng người khác ghen tị với họ;
  • Hành vi kiêu ngạo;
  • Liên tục đòi hỏi những điều tốt nhất của mọi thứ; người ái kỷ muốn có vị trí công việc/công việc tốt nhất và chiếc xe xa hoa nhất;
  • Cảm thấy khó thiết lập các mối quan hệ và rất dễ cảm thấy bị xúc phạm.

Bên cạnh các triệu chứng có thể được nhận thấy bởi người khác, những người ái kỷ còn có khả năng che giấu cảm giác hoặc cảm xúc thực sự của họ. Ví dụ, những người ái kỷ có thể:

  • Cảm thấy khó điều chỉnh cảm xúc và hành vi;
  • Cảm thấy căng thẳng và việc phải thích nghi với sự thay đổi là quá sức;
  • Bắt đầu cảm thấy chán nản hoặc ủ rũ khi không đạt được sự hoàn hảo mà họ hướng tới;
  • Có cảm giác xấu hổ, dễ bị tổn thương, sỉ nhục hoặc bất an sâu sắc mà họ liên tục cố gắng che đậy ở bên ngoài.

 

Nguyên nhân ái kỷ

Mặc dù những gì gây nên lòng ái kỷ vẫn chưa được các nhà nghiên cứu biết đến, họ đã đưa được nó vào một mô hình nguyên nhân xã hội - tâm sinh lý. Do đó, các nhà nghiên cứu nghĩ rằng Rối loạn nhân cách ái kỷ xuất hiện là kết quả kết hợp giữa tự nhiên, nuôi dưỡng, các yếu tố môi trường và xã hội, di truyền và sinh học thần kinh, bằng cách áp dụng mô hình xã hội - tâm sinh lý.

 

Làm sao để biết mình là người ái kỷ?

Nếu bạn có các dấu hiệu chính của NPD, một chuyên gia sức khỏe tâm thần như nhà tâm lý học hoặc bác sĩ tâm lý (nhà trị liệu tâm lý) có thể thực hiện các đánh giá trên bạn. Nhà trị liệu tâm lý sẽ thực hiện hỏi bạn các bảng câu hỏi và sau đó nói chuyện với bạn.

Bạn sẽ nói về những gì đang làm phiền mình. Những thói quen lâu dài về việc suy nghĩ, cảm nhận, cư xử và tương tác với người khác sẽ là những điểm nhấn. Các vấn đề sức khỏe tâm thần khác sẽ được nhà trị liệu tâm lý của bạn xác định và loại trừ.

 

Xét nghiệm ái kỷ

Ngày nay, bạn có thể dễ dàng tìm hiểu mức độ tự yêu bản thân của mình, dựa trên phổ ái kỷ, bằng cách hoàn thành một câu nhóm các câu hỏi trực tuyến về lòng ái kỷ. Cho dù các nghiên cứu và hệ thống đằng sau các bài kiểm tra ái kỷ có là gì, thì bất kỳ bài kiểm tra trực tuyến nào trong số các bài này đều có thể cho kết quả không hoàn toàn chính xác. Nhưng dù sao, việc thực hiện một bài kiểm tra ái kỷ trực tuyến vẫn có thể hữu ích, vì nó có thể cho bạn cái nhìn sơ lược về vị trí của mình trên phổ ái kỷ.

Nhà trị liệu tâm lý của bạn có thể sử dụng các bài kiểm tra tính cách để xác định xem bạn có mắc chứng ái kỷ hay không. Các bài kiểm tra chỉ là những câu hỏi mà bạn phải trả lời trung thực. Chúng ẽ cung cấp cho nhà trị liệu tâm lý của bạn sự hiểu biết sâu sắc hơn về cách bạn suy nghĩ và cảm nhận. Các bài kiểm tra này có thể là:

  • Bảng câu hỏi chẩn đoán nhân cách-4 (PDQ-4).
  • Kiểm kê đa trục lâm sàng Millon III (MCMI-III).
  • Khám rối loạn nhân cách quốc tế (IPDE).

 

Ái kỷ có di truyền không?

Mặc dù không có đủ thông tin về cách di truyền ảnh hưởng đến sự phát triển của Rối loạn nhân cách ái kỷ, nhưng đã có đủ bằng chứng cho thấy NPD là một tình trạng tâm lý có thể được di truyền từ các thành viên khác trong gia đình. Các nghiên cứu cho thấy rằng một người có nhiều khả năng phát triển NPD nếu người đó đã có tiền sử gia đình. Trong "Một nghiên cứu song sinh về rối loạn nhân cách", dựa trên tốc độ xuất hiện rối loạn nhân cách ở cặp song sinh, người ta nhấn mạnh rằng NPD có khả năng di truyền từ trung bình đến cao; trong khi đó, nghiên cứu "Dịch tễ học di truyền của rối loạn nhân cách" nhấn mạnh thực tế rằng các gen cụ thể và các tương tác di truyền đang góp phần rất cao vào sự xuất hiện và phát triển của NPD.

Do đó, kết quả của các nghiên cứu được thực hiện cho đến nay cho thấy ái kỷ có khả năng di truyền và khả năng một người được di truyền nó cao hơn so với việc người đó phát triển bệnh lần đầu tiên trong gia đình.

 

Điều trị ái kỷ

Ngay cả khi Rối loạn Nhân cách Ái kỷ thường là tình trạng kéo dài suốt đời, vẫn có một số lượng lớn bệnh nhân đã có những cải thiện đáng kể và có dấu hiệu phục hồi sau khi được điều trị thích hợp. Hơn nữa, các nhà khoa học đang nhấn mạnh thực tế rằng một số sự kiện trong đời thực, chẳng hạn như các thành tựu mới, các thất bại có thể kiểm soát được hoặc các mối quan hệ vững chắc có thể có tính chất khắc phục và đóng vai trò điều trị cho chứng ái kỷ. Ngoài ra, chúng có thể dẫn đến các cải thiện trong mức độ tự yêu bệnh lý về lâu về dài, điều có thể được coi là một phương pháp chữa trị chứng ái kỷ.

Mặc dù không có loại thuốc nào được FDA chấp thuận để điều trị NPD, nhưng nhiều người có thể được hưởng lợi từ các liệu pháp điều trị triệu chứng như lo lắng, buồn bã, tâm trạng thất thường, rối loạn tâm thần ngắn và rối loạn kiểm soát xung động.

Thuốc chống trầm cảm đã được sử dụng, bao gồm chất ức chế tái hấp thu serotonin có chọn lọc và chất ức chế tái hấp thu serotonin-norepinephrine. Risperidone, một loại thuốc chống loạn thần, đã giúp ích cho một số người. Thuốc ổn định tâm trạng như lamotrigine cũng đã được dùng cho một số bệnh nhân.

Ngay cả khi không có loại thuốc cụ thể nào được cấp phép để điều trị Rối loạn Nhân cách Ái kỷ, bệnh nhân thường được hưởng lợi từ các loại thuốc có thể làm suy yếu các triệu chứng của bệnh này hoặc các rối loạn trục I đồng thời. Các loại thuốc chủ yếu được sử dụng trong điều trị chứng ái kỷ là thuốc chống trầm cảm, thuốc chống loạn thần và thuốc ổn định tâm trạng. 

 

Liệu pháp hành vi nhận thức

Những người bị Rối loạn Nhân cách Aí kỷ có thể học cách nhận thức rõ hơn các khía cạnh của hành vi, ảnh hưởng đến người khác và chất lượng các mối quan hệ của họ thông qua Liệu pháp Hành vi Nhận thức. Họ học cách thay đổi quan điểm sai lầm của mình, được điều chỉnh tốt hơn và hạnh phúc hơn. Họ cũng học cách nhận ra niềm tin không tốt của mình, cách sửa đổi các hành vi có hại và cách khôi phục khả năng kiểm soát cảm xúc.

Một nhà trị liệu nhận thức - hành vi sẽ hỗ trợ bệnh nhân tập trung vào những khó khăn hiện tại của họ và phát triển các giải pháp phù hợp và có ý nghĩa. Nhà trị liệu này cũng hỗ trợ bệnh nhân xác định những ý tưởng sai lầm, thái độ tự hủy hoại bản thân và các mẫu tâm thần của mình. Sau đó, họ hỗ trợ bệnh nhân thay thế những ý tưởng này bằng các suy nghĩ lành mạnh và đúng đắn hơn. Kết quả là bệnh nhân sẽ học cách điều chỉnh hành vi của mình.

Bạn không đơn độc nếu bạn đã trải qua những đau đớn tột cùng do cha mẹ, người thân khác hoặc bạn bè gây ra. Liệu pháp này có thể giúp bạn tìm lại tiếng nói của chính bản thân, học cách tin tưởng vào quan điểm, cảm xúc và sự hiểu biết của chính mình, đồng thời học cách thoát khỏi nỗi đau khổ và căng thẳng khi có mối quan hệ với người tự ái.

 

Ái kỷ và nghiện rượu

Các nghiên cứu cho thấy bệnh nhân được chẩn đoán mắc NPD có khuynh hướng phát triển các chẩn đoán bệnh đi kèm I (comorbid I), bao gồm các rối loạn trầm cảm - thường có thể được biết tới là trầm cảm ái kỷ, rối loạn lưỡng cực, rối loạn lo âu, biếng ăn hoặc thậm chí các rối loạn liên quan đến sử dụng chất (chủ yếu là rượu và thuốc bất hợp pháp, chẳng hạn như cocaine). Do đó, có nhiều trường hợp mắc ái kỷ và bệnh đồng phụ thuộc.

 

Ái kỷ vs bệnh tâm thần

Mặc dù ái kỷ và bệnh tâm thần có thể có những đặc điểm tương tự nhau, nhưng điều quan trọng phải hiểu là sự khác biệt giữa chúng là gì.

Những người ái kỷ có xu hướng coi mình là người vượt trội nhất, có khả năng làm bất cứ điều gì, trong khi những người mắc bệnh tâm thần thường không có nhu cầu được ngưỡng mộ và thành công, họ cảm thấy cần phải làm những điều bất hợp pháp mà không bị bắt. Hơn nữa, một trong những khác biệt chính giữa hai tình trạng này là người ái kỷ thường lớn tiếng và muốn tất cả sự chú ý vào anh ta / cô ấy, trong khi những kẻ săn mồi xã hội, những kẻ thái nhân cách lại không muốn có bất kỳ sự chú ý nào.

Để hiểu rõ hơn về sự khác biệt của chúng, đây là một số suy nghĩ của một người ái kỷ:

  • "Tôi yêu bản thân mình, tôi rất đáng yêu và bạn cũng yêu tôi";
  • "Không ai giỏi như tôi";
  • "Mọi người nên đánh giá cao tôi vì chính bản thân tôi";
  • "Mọi người nên trung thành với tôi";
  • "Tôi chỉ giao tiếp với những người có địa vị cao nhất".

Dưới đây là một số suy nghĩ của một kẻ thái nhân cách:

  • "Tôi không quan tâm đến nhân quyền, vì tôi quan tâm nhiều hơn đến quyền cá nhân của mình";
  • "Cần có một cách để bẻ cong các quy tắc và tránh các điều luật";
  • "Vì mọi người đều nói dối, nên không có hại gì khi nói dối";
  • "Mọi người thường không có khả năng nhận ra những gì xảy ra xung quanh họ nên họ xứng đáng với những gì xảy ra với họ";
  • "Cảm xúc không tồn tại".

 

Lòng ái kỷ của sự khác biệt nhỏ

Sigmund Freud đã đưa ra thuật ngữ "ái kỷ về những khác biệt nhỏ" để mô tả sự tồn tại của những khác biệt giữa những người cùng một nhóm và cùng một lãnh thổ khiến họ tranh chấp nhau. Những căng thẳng xảy ra trong các mối quan hệ thân thiết là do quá mẫn cảm với các chi tiết khác biệt giữa những người cùng nhóm.

 

Ái kỷ ở trẻ em

Thông thường, ái kỷ có thể được chẩn đoán ở thanh niên, do đó trẻ em không thể được chẩn đoán mắc chứng ái kỷ, mặc dù chúng có thể biểu hiện một số đặc điểm ái kỷ, vì lòng ái kỷ bắt đầu biểu hiện lúc 7 tuổi.

Những đặc điểm ái kỷ mà một đứa trẻ có thể có là:

  • Coi bản thân tốt hơn những đứa trẻ khác xung quanh nó;
  • Cảm thấy khó khăn để kết bạn và duy trì tình bạn mà chúng có;
  • Liên tục cần thu hút sự chú ý và cho là mình có quyền có sự chú ý;
  • Vô ơn với những người thể hiện lòng tốt xung quanh;
  • Loại trừ những đứa trẻ khác ra khỏi nhóm của mình dựa trên những lý do hời hợt như những đứa trẻ đó có địa vị xã hội thấp hơn hoặc nghèo;
  • Ghen tị khi xem xét những đứa trẻ khác tốt hơn nó;
  • Không thể chịu trách nhiệm về hành động của mình và ảnh hưởng của chúng và cũng không nhìn vào mắt của người đang nói chuyện với chúng;
  • Chúng có thể chống đối xã hội thường xuyên và ăn cắp đồ chơi;
  • Biểu hiện tức giận khi được bảo phải làm gì.

Các đặc điểm ái kỷ bắt đầu hiển hiện ở trẻ em chủ yếu là những đặc điểm ái kỷ giống với người lớn.

 

Người phụ nữ ái kỷ

Các nghiên cứu cho thấy rằng ngay cả khi rối loạn nhân cách ái kỷ đang ảnh hưởng đến cả nam và nữ, đã có đủ dữ liệu được thu thập cho thấy rằng ái kỷ ở phụ nữ và ái kỷ ở nam giới có thể có những đặc điểm khác nhau.

Trước hết, một trong những đặc điểm của phụ nữ ái kỷ là tử vì đạo.  Người phụ nữ ái kỷ sẽ cho mọi người thấy rằng nỗi đau của cô ấy lớn hơn nỗi đau của bất kỳ ai khác và những nỗ lực cô ấy đang làm cũng lớn hơn nỗ lực của bất kỳ ai khác. Đặc điểm ái kỷ này có liên quan đến tình trạng ái kỷ dễ bị tổn thương.

Thứ hai, phụ nữ ái kỷ có xu hướng hời hợt hơn khi họ trở nên tập trung vào một ngoại hình đẹp. Họ có thể trở nên quan tâm đến việc phát triển một nhân vật cụ thể hoặc áp dụng các giá trị mà họ coi đó là một phần của hình ảnh tốt đẹp hơn về họ.

Hơn nữa, phụ nữ ái kỷ thường cạnh tranh và dễ ghen tị hơn đàn ông ái kỷ. Do đó, họ luôn phải là người phụ nữ xinh đẹp nhất, thông minh nhất và thành công nhất trong một căn phòng. Nếu có một người phụ nữ khác cạnh tranh với những đặc điểm ái kỷ đã nói ở trên, người ái kỷ sẽ tìm cách làm nhục cô ấy và đưa cô ấy ra khỏi nhóm xã hội.

Ngoài ra, phụ nữ ái kỷ có thể trở thành những người mẹ quá sức chịu đựng, ví dụ, đến nhà con cái của họ và bắt đầu sắp xếp lại đồ đạc, rửa bát đĩa và quần áo và thực hiện các hoạt động kiểm soát khác, chẳng hạn như dạy con cái về giáo dục cháu. Điều này là do thực tế rằng phụ nữ ái kỷ coi mình là chuyên gia trong hầu hết các tình huống và họ vượt trội hơn bất kỳ ai.

 

Làm thế nào để ứng phó với một người ái kỷ?

Về mặt ứng phó xã hội với những người có hành vi ái kỷ, bạn nên hiểu rằng một số người có ý thức về bản thân và / hoặc cần khen ngợi liên tục có thể không chỉ là một người ái kỷ. Điều quan trọng là bạn phải hiểu rằng Rối loạn nhân cách ái kỷ (NPD) là một tình trạng bệnh thực sự và nó lớn hơn các đặc điểm ái kỷ. Có thể khó thiết lập mối quan hệ với một người có hành vi ái kỷ ngay cả khi anh ấy / cô ấy không có NPD. Có những người ái kỷ có ý thức về việc bản thân bị thổi phồng, cần được khen ngợi liên tục hoặc không xác định được nhu cầu của người khác, mà không có NPD. Nhưng làm thế nào để bạn có thể thiết lập mối quan hệ với một người có hành vi ái kỷ như vậy?

1. Bạn cần thực sự hiểu một người ái kỷ.

Có thể khó để không bị tổn thương về mặt cảm xúc khi ứng phó với tính cách ái kỷ vì họ là nhứng người rất hấp dẫn, khi họ muốn, và họ có thể đặt bẫy cho bạn bằng cách đưa ra những lời hứa lớn lao, tinh tế với bạn hoặc bằng cách cố gắng thuyết phục bạn rằng nhu cầu của bạn quan trọng như thế nào đối với họ - một thực tế chắc chắn sẽ được chứng minh là hoàn toàn ngược lại.

Điều rất quan trọng là phải nhìn thấy bộ mặt thực sự của người ái kỷ, để có thể thấy được bản chất thật khi anh ấy / cô ấy không ở trong tâm điểm. Do đó, nếu bạn bắt họ đang nói dối hoặc đang thao túng, điều rất quan trọng là phải hiểu rằng họ có thể làm những điều tương tự với bạn. Hơn nữa, bạn cần hiểu rằng không có cách nào bạn có thể thay đổi cách một người ái kỷ đối xử với người khác. Chỉ cần cố gắng nhận thấy tính cách thực sự của một người và hiểu rằng chúng không thể thay đổi.

2. Thay đổi điểm chú ý

Những người ái kỷ được mặc định đi tìm kiếm tâm điểm chú ý, bất kể giá nào. Họ thích giữ sự chú ý vào bản thân, cho dù đó là vì một lý do tích cực hay tiêu cực.

Nếu bạn cần phải ứng phó với một người ái kỷ, không dược cho phép anh ấy / cô ấy định hình cuộc sống của bạn. Vì họ được biết đến là những người tìm kiếm sự chú ý, đừng từ bỏ nhu cầu và thời gian để đáp ứng nhu cầu chú ý của họ, vì nó sẽ không bao giờ là đủ.

Phải luôn luôn có cho mình một khoảng "thời gian của riêng bản thân" và thực sự hiểu rằng nhiệm vụ của bạn không phải là thay đổi cách những người ái kỷ đối xử với những người xung quanh. Bạn cũng nên thường xuyên nhắc nhở bản thân về mục tiêu và mong muốn của mình, để dễ dàng giữ cho mình tập trung vào những gì quan trọng: bạn. Bằng cách này, bạn có thể thấy dễ dàng hơn để theo dõi cuộc sống của bạn và không để những người ái kỷ xâm nhập vào nó.

3. Luôn luôn cảnh giác!

Nếu bạn đối phó với những người ái kỷ và đứng lên chống lại họ, bạn cần chuẩn bị cho nhưungx phản ứng của họ. Họ thường nạn nhân hoá chính mình và sẽ cố gắng làm nổi bật bạn là người vô lý và thích kiểm soát, trong khi cố gắng có được sự đồng cảm của người khác, điều mà họ thấy dễ dàng để làm vì họ thường rất hấp dẫn.

Bạn cần phải đứng lên cho chính kiến của mình, để không bị đụng chạm bởi hành vi kiểm soát và lạm dụng của những người có tính cách ái kỷ. Nếu bạn không đứng lên và bảo vệ ý kiến của mình cho đến cuối cuộc tranh luận, trong các lần tranh biện sau, người ái kỷ sẽ làm mất uy tín của bạn ngay từ đầu.

4. Nó không phải là "Vì tôi”! (mea culpa)

Thông thường, những người có tính cách ái kỷ có xu hướng coi mình gần với sự hoàn hảo nhất có thể. Vì vậy, nếu một trong những người này làm tổn thương bạn, họ rất có khả năng phủ nhận trách nhiệm và không thừa nhận rằng họ đã làm như vậy. Hơn nữa, những người như vậy cũng có thể lên kế hoạch hành vi có hại của riêng họ đối với bạn. Trong những tình huống như vậy, bạn có thể sẽ muốn nhận lỗi để duy trì hòa bình, nhưng bạn không nên đánh giá thấp bản thân vì cái tôi la hét của người khác.

5. Luôn có một mạng lưới an toàn!

Trong trường hợp bạn thực sự phải đối phó với một người ái kỷ, bạn cũng nên có một mạng lưới an toàn được tạo thành từ những người khác giúp bạn phát triển, vì tiêu tốn quá nhiều thời gian trong một mối quan hệ rối loạn chức năng với một người có tính cách ái kỷ có thể làm bạn kiệt sức về mặt cảm xúc.

Do đó, việc có một mạng lưới những người có thể cung cấp các mối quan hệ chức năng, những người có thể tạo ra một môi trường thuận lợi cho sự phát triển và nuôi dưỡng của bạn luôn luôn là một điều tốt.

Bạn có thể làm như vậy bằng cách đăng ký các lớp học sở thích hoặc bằng cách tích cực trong cộng đồng địa phương của bạn thông qua các chương trình tình nguyện hoặc từ thiện.

Luôn bao quanh mình bằng những người khiến bạn cảm thấy tốt đẹp là điều rất quan trọng.

6. Ngay bây giờ, chứ đừng để sau.

Một thực tế nổi tiếng là tính cách ái kỷ rất giỏi trong việc đưa ra lời hứa trong mọi tình huống. Họ luôn hứa sẽ ngừng làm chính xác những điều làm phiền bạn và làm mọi thứ trở nên tốt hơn sau đó. Và họ thậm chí có thể rất chân thành khi hứa hẹn. Nhưng sau khi nhận được những gì họ cần hoặc muốn, động lực của họ đã biến mất và lời hứa của họ cũng vậy.

7. Rối loạn nhân cách ái kỷ là một điều có thật

Khi đối phó với một người bị NPD, đó có thể là một vấn đề chỉ dành cho bạn, vì anh ấy / cô ấy có thể không có ý định tìm kiếm sự giúp đỡ chuyên nghiệp. Điều này thực sự có thể ảnh hưởng đến mối quan hệ của bạn, vì những người bị NPD dễ bị các rối loạn khác, chẳng hạn như rối loạn sức khỏe tâm thần hoặc nhân cách hoặc thậm chí lạm dụng chất kích thích, những điều có thể là nhu cầu thực sự đối với các chăm sóc sức khỏe y tế.

Trong những tình huống như vậy, bạn nên giới thiệu người mắc NPF để tìm kiếm sự chăm sóc y tế, nhưng luôn nhớ rằng đó là trách nhiệm của họ.

Ngoài ra, hãy luôn nhớ rằng ngay cả khi NPD là một tình trạng sức khỏe tâm thần, nó không phải là một cái cớ cho hành vi có hại.

8. Tìm trợ giúp!

Khi đối phó với một tính cách ái kỷ, nó có thể gây mệt mỏi cho bạn, cả về thể chất và tinh thần. Do đó, trong trường hợp bạn phát hiện các triệu chứng lo lắng, trầm cảm hoặc bất kỳ triệu chứng thể chất không thể giải thích nào khác, bạn nên kiểm tra với bác sĩ của mình. Trong trường hợp có bất kỳ tình huống nghiêm trọng hơn, bác sĩ chăm sóc cơ bản sẽ giới thiệu bạn đến một chuyên gia có thể giúp bạn.

Điều quan trọng là phải nhớ rằng bạn không đơn độc, hãy cho gia đình và bạn bè biết, hỗ trợ bạn trong những thời điểm khó khăn như vậy.

 

Ái kỷ trong các mối quan hệ

Về các mối quan hệ lãng mạn, bạn có thể luôn thấy mình ở một vị trí khó khăn khi nửa kia có tính cách ái kỷ. Do đó, đây là một số thông tin mà chúng tôi tập hợp lại để giúp bạn tìm hiểu xem nửa kia của bạn có bị ái kỷ hay không và bạn nên tiến hành như thế nào.

1. Tiêu điểm tập trung về người ái kỷ

Nếu nửa kia của bạn có tính cách ái kỷ, thì bạn có thể không xa lạ gì với các cuộc trò chuyện quay xung quanh họ. Bạn cũng có thể đã quen với việc bị cướp các cuộc trò chuyện và chuyển hướng đến anh ấy / cô ấy.

Như đã biết, những người ái kỷ có nhu cầu được chú ý liên tục (bao gồm cả các quyết định, ý kiến, suy nghĩ hoặc lựa chọn có lợi cho họ) và nếu họ không nhận được nó, bạn có thể mong đợi sự cáu kỉnh và oán giận.

Những người ái kỷ thực sự tin rằng thế giới đang quay quanh họ và họ phải có được mọi thứ chỉ theo cách họ muốn, trong khi đó ấn tượng, ý kiến hoặc suy nghĩ của bạn không có trọng lượng trong phán đoán của họ.

2. Chúng có thể bắt đầu như một phép thuật

Khi bắt đầu mối quan hệ với một người ái kỷ, bạn sẽ được gặp những tầm cao mới, mà trước đây không ai có thể khiến bạn đạt được. Bạn sẽ được chiều chuộng vô cùng, được bao quanh bởi rất nhiều tình cảm và sự tâng bốc.

Như nhà nghiên cứu Michael Dufner đã phát hiện, những người có tính cách ái kỷ được cho là những bạn tình sẽ hấp dẫn, lãng mạn hơn trong thời gian ngắn hạn, vì họ tự tin và quyến rũ hơn. Những đặc điểm ái kỷ như vậy biến họ thành những ứng cử viên hấp dẫn hơn.

3. Ái kỷ và lưỡng cực

Có thể có một sự khác biệt rất lớn giữa nửa kia của bạn khi bắt đầu mối quan hệ và cũng là nửa kia đó sau một vài tháng. Những người ái kỷ được biết đến là sẽ phát triển nhiều tính cách, bạn có thể thấy mình đang ứng phó với một người không liên quan gì đến người bạn đã yêu. Trong vòng một phút, nửa kia của bạn là một người yêu ngọt ngào, chu đáo, trong khi phút tiếp theo, người đó lại là một người hoàn toàn khác. Một số người ái kỷ vẫn có thể dành tình cảm và quà tặng cho đối tác của họ, đồng thời cũng phỉ báng họ. Điều này có thể đáng sợ và rất khó hiểu. Thời gian sẽ luôn tiết lộ tính cách thực sự của một người.

4. Không có ranh giới

Khi đang trong một mối quan hệ với một người ái kỷ, bạn có thể thấy rằng không có ranh giới nào được thiết lập. Và ngay cả khi có ranh giới, những người ái kỷ sẽ vượt qua chúng, mà không xem xét đến tác hại có thể có của nó đến đối tác của mình.

Họ thường tiếp tục phá vỡ những lời hứa mà họ đã hứa, ví dụ, họ có thể sẽ vay tiền mà không có ý định trả lại cho bạn và hơn nữa, họ sẽ không bao giờ tỏ ra hối hận về những gì họ đã làm với bạn.

5. Nửa kia ái kỷ sẽ cô lập bạn

Một người ái kỷ phát triển rất nhiều kỹ thuật mà thông qua đó anh ta / cô ấy sẽ xâm nhập vào cuộc sống của người yêu của mình và làm thay đổi nó hoàn toàn. Một trong những phương pháp được họ sử dụng là cách ly bạn khỏi bạn bè, đam mê và thậm chí là công việc, để bạn hoàn toàn phụ thuộc vào họ.

Đối tác ái kỷ có thể cắt đứt bạn khỏi bạn bè và gia đình bằng cách kiểm soát và giám sát điện thoại, e-mail và các ứng dụng truyền thông xã hội của bạn. Anh ấy / cô ấy có thể kiểm soát việc sử dụng phương tiện di chuyển và kéo bạn ra khỏi sở thích của bạn hoặc thậm chí yêu cầu bạn nghỉ việc. Để từ đó, đối tác ái kỷ có thể khiến bạn hoàn toàn phụ thuộc vào anh ấy / cô ấy.

Nếu đối tác của bạn là một người ái kỷ, bạn có thể đã quen với những bình luận như: "Tôi đã trả tiền cho chiếc xe này, do đó tôi sẽ quyết định khi nào và ở đâu anh/em có thể sử dụng nó!" hoặc "Tại sao anh/em lại ở lại làm việc quá lâu? Anh tưởng em yêu anh!". Đây là những bình luận sẽ từng bước cô lập bạn khỏi phần còn lại của thế giới, tương ứng với các hoạt động đã nói ở trên, đối tác ái kỷ sẽ khiến bạn mất đi bản sắc của chính mình, biến bạn thành một phiên bản suy yếu của chính mình.

6. Hoàn toàn thiếu sự đồng cảm

Trong các mối quan hệ ái kỷ, sự hiểu biết giữa các đối tác, cũng như khả năng biểu hiện tự do bất kỳ cảm giác, mong muốn hoặc mục tiêu nào, không tồn tại.

Sự đồng cảm ái kỷ là không tồn tại. Nó đã được nghiên cứu và người ta biết rằng những người ái kỷ hoàn toàn thiếu sự đồng cảm vì đó là một trong những đặc điểm ái kỷ chính. Vì vậy, đừng chờ đợi để có được bất kỳ sự đồng cảm nào từ một người ái kỷ.

Do nhu cầu liên tục được cần đến, bạn có thể cho rằng đối tác ái của mình luôn mốn những điều tốt nhất cho mối quan hệ của bạn, nhưng sự thật là anh ấy / cô ấy chỉ quan tâm đến kết cục của chính mình. Do đó, vì người ái kỷ quá quá quan tâm tới bản thân, quyết định của anh ấy / cô ấy sẽ là quyết định có kết quả tốt nhất cho anh ấy / cô ấy, bỏ qua lợi ích lớn hơn của cặp đôi.

7. Thực tế khác

Một ví dụ ái kỷ trong các mối quan hệ là đối tác bị NPD coi bản thân mình tốt hơn bất kỳ ai. Đối tác NPD của bạn thậm chí không thể tưởng tượng mình bình đẳng với người khác và anh ấy / cô ấy tin rằng bản thân vượt trội về mọi mặt, do đó khiến anh ấy / cô ấy không thể trải nghiệm tình yêu.

8. Người ái kỷ dễ tức giạn

Như chúng ta đã nói ở trên, các đối tác ái kỷ rất tự mãn và khi mọi thứ không đi theo cách của họ - khi bạn rất không đồng ý với anh ấy / cô ấy, hoặc khi anh ta không nhận được tất cả sự chú ý - họ có thể dễ dàng cảm thấy bị tổn thương và khó ứng phó với những lời chỉ trích, do đó họ có thể nhanh chóng trở nên tức giận và thiếu kiên nhẫn khi họ không nhận được sự đối xử mà họ cho là họ có quyền.

9.  Các bức tường xung quanh

Do các triệu chứng của lòng ái kỷ, đối tác mắc bệnh rất có thể sẽ xây dựng các bức tường xung quanh cảm xúc, sự bất an, sự sợ hãi hoặc sự xấu hổ của anh/cô ấy. Vì anh ấy / cô ấy liên tục có nhu cầu trở nên vượt trội, các bức tường này rất vững chắc và sẽ không bị sụp đổ.

Đối tác ái kỷ không có khả năng thể hiện sự yếu đuối thực sự của mình và sẽ liên tục miêu tả mình là một người mạnh mẽ. Trong các mối quan hệ thân mật, đây có thể là một trò chơi của mèo và chuột vì đối tác ái kỷ sẽ tạo ra bẫy để thu hút sự chú ý và khi bạn đến quá gần, anh ấy / cô ấy sẽ đẩy bạn đi.

10. Thiếu trách nhiệm

Nếu bạn đang trong một mối quan hệ với một người ái kỷ, bạn nên biết rằng khi có một điều tốt, đối tác của bạn sẽ chiếm lấy tất cả công danh và lời khen cho nó.

Thật không may, nếu có một điều xấu, bạn sẽ không bao giờ nghe thấy đối tác của mình nói rằng anh ấy / cô ấy có liên quan đến nó. Đối tác của bạn sẽ gây tổn thương nếu có bất cứ ai nói bóng gió rằng anh ấy / cô ấy có bất kỳ trách nhiệm nào cho kết quả xấu đó. Hơn nữa, đối tác ái kỷ sẽ làm chệch hướng, tránh và phủ nhận bất kỳ trách nhiệm nào liên quan đến kết quả không mong muốn và đổ lỗi hoàn toàn cho người khác.

11. Cấp bậc trước bất cứ điều gì khác

Bạn nên hiểu rằng trong một mối quan hệ với một người ái kỷ, anh ấy / cô ấy bị ám ảnh bởi quyền lực và thành công và sẽ làm bất cứ điều gì để đạt được địa vị xã hội của mình trước những người khác. Thật không may, đối tác ái kỷ của bạn sẽ trở nên rất ghen tị khi nhìn thấy những người đã có những gì anh ấy / cô ấy muốn. Ngoài ra, đối tác của bạn cũng có thể buộc tội người khác ghen tị với những gì anh ấy / cô ấy đã có, bao gồm cả bạn. Vì vậy, hãy luôn chuẩn bị để trở thành mục tiêu của các cuộc tấn công đó.

Có một sự phân đôi tuyệt vời giữa những gì người ái kỷ thực sự cảm thấy và cảm giác, cảm xúc mà anh ấy / cô ấy cho phép biểu hiện ra ngoài. Lưỡng cực ái kỷ bao gồm hai nhân cách: nhân cách đích thực (tính cách biểu hiện sự ghen tuông, trong trường hợp này) và nhân cách diễn viên (nhân cách biểu hiện trước công chúng tất cả những phẩm chất mà anh ấy / cô ấy có - tuyệt vời hoặc thực tế).

Do sự chia đôi tính cách này, những người ái kỷ nhìn thế giới qua hai màu đen và trắng. Do đó, theo một người ái kỷ, thế giới được chia thành những người chiến thắng và người thua cuộc.

Các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra rằng khi một người ái kỷ cho rằng có những mối đe dọa đối với lòng tự trọng của mình, anh ta / cô ấy sẽ làm bất cứ điều gì để loại bỏ rủi ro. Bất kỳ người ái kỷ nào cũng cảm thấy cần phải đảm bảo rằng họ không thể bị nhìn nhận như một người yếu đuối hoặc bị đánh bại. Điều này có nghĩa là một người ái kỷ có thể trả bất kỳ giá nào để đảm bảo những giá trị an toàn giả dối này, bao gồm cả việc làm hại nửa còn lại quan trọng của mình.

12. Những mối quan hệ ái kỷ - một trong hai người là kẻ thao túng

Bạn nên nhận thức đầy đủ rằng khi có một mối quan hệ với một người ái kỷ, bạn phải tham gia vào trò chơi thao túng của họ. Và, bạn nên lưu ý rằng đối tác ái kỷ của bạn là một chuyên gia về mặt thao túng.

Mặc dù thực tế là bạn thường có thể phát hiện ra khi ai đó đang cố gắng thao túng bạn, nhưng bạn vẫn nên cẩn thận khi ứng phó với một người ái kỷ, vì họ có những kỹ thuật rất tiên tiến và lén lút để thao túng những người xung quanh, đặc biệt là đối tác của họ.

Những người ái kỷ có hai phương pháp dùng để thao túng đối tác của họ. Một trong những phương pháp mà những người ái kỷ sử dụng là chế giễu nửa kia. Họ sẽ hét to một số sự thật xấu xí về bạn trước mặt những người khác và sau đó sẽ che đậy nó bằng cách sử dụng các cụm từ như "đó chỉ là một trò đùa, bạn có thể không coi nó là thật không?" hoặc "mọi người đều nghĩ về nó, anh/em chỉ là người nói ra mà thôi". Phương pháp còn lại mà họ sử dụng để thao túng đối tác của mình là đóng vai nạn nhân. Mỗi khi bạn bắt đầu giải thích những gì bạn cảm thấy về các cuộc tranh luận trong mối quan hệ, đối tác ái kỷ của bạn sẽ quay sang bạn và ném vào bạn những cụm từ khiến bạn không nói nên lời. Đối tác ái kỷ của bạn sẽ nói với bạn rằng bạn luôn là người bắt đầu các cuộc tranh luận và bạn chỉ muốn phơi bày khiếm khuyết của họ, bạn không bao giờ nhìn vào bản thân và nhận ra khiếm khuyết của chính mình. Một trong những khiếm khuyết mà đối tác ái kỷ của bạn sẽ nói với bạn lại chính là họ cho rằng bạn là một người thao túng. Tất cả những lập luận này sẽ xoay quanh cuộc thảo luận và đối tác ái kỷ sẽ trở thành nạn nhân, trong khi bạn được nhấn mạnh là người "xấu".

Ngoài ra, những người được chẩn đoán mắc NPD cũng đã được biết là có thể mắc “lạm dụng tâm lý” (gaslighting). Nếu bạn không quen thuộc với thuật ngữ này, gaslighting là một loại lạm dụng cảm xúc hoặc tinh thần có thể rất có hại về lâu dài, mà qua đó người ái kỷ sẽ khiến bạn cảm thấy nghi ngờ bản thân càng nhiều càng tốt, để bạn trở nên hoàn toàn phụ thuộc vào anh ấy / cô ấy; điều này có thể để lại cho bạn những vết sẹo cảm xúc và tinh thần, bao gồm mù mờ, cảm giác bất lực, không có khả năng quyết định, giảm trí nhớ, PTSD, lo lắng, trầm cảm hoặc thậm chí bạn có thể bắt đầu xem xét ý kiến của người khác hơn ý kiến của bạn.

Khi bị lạm dụng tâm lý trong một mối quan hệ, có 3 giai đoạn. Giai đoạn đầu tiên được biểu hiện bởi sự hoài nghi. Bạn sẽ không để đối tác của bạn xâm nhập được vào thực tại và thay đổi quan điểm của bạn. Trong giai đoạn thứ hai, bạn sẽ bắt đầu phòng thủ. Bạn càng bị bạn đời lạm dụng tậm lý, bạn càng sẽ cố gắng bảo vệ quan điểm của chính mình. Bạn sẽ tìm thấy những lập luận hợp lý từ chối ý kiến của đối tác ái kỷ của bạn, nhưng bạn sẽ cố gắng công bằng và đặt mình vào vị trí của họ. Thay đổi quan điểm có thể khiến bạn dễ dàng đồng ý hơn với ý kiến của đối tác ái kỷ và hoàn toàn phủ nhận ý kiến của chính mình. Điều này có thể dẫn bạn đến giai đoạn thứ ba của gaslighting - trầm cảm. Bạn càng bị lạm dụng tâm lý, bạn càng bất an. Bạn càng bắt đầu đặt câu hỏi về thực tại của chính mình, bạn sẽ càng cho rằng quan điểm sống của đối tác ái kỷ là đúng.

Như đã nói ở trên, lạm dụng tậm lý có thể trở nên có hại về lâu về dài và bạn có thể mắc hội chứng nạn nhân ái kỷ. Ngoài ra, những ảnh hưởng của việc bị lạm dụng tâm lý sẽ vẫn còn, ngay cả khi đối tác ái kỷ chia tay với bạn.

13. Mối quan hệ lãng mạn sẽ kéo dài bao lâu?

Có thể rất khó để kết thúc một mối quan hệ lãng mạn với một người ái kỷ. Thông thường, một đối tác ái kỷ sẽ lấy tất cả tình yêu, tiền bạc và lòng tự trọng của bạn. Và một khi bạn trở nên vô dụng với anh ấy / cô ấy, anh ấy / cô ấy sẽ bỏ bạn. Nếu bạn cố gắng chia tay với đối tác ái kỷ của mình, trước khi anh ấy / cô ấy coi bạn vô dụng, bạn nên chuẩn bị sẽ được níu kéo quay lại một cách liên tục, vì anh ấy / cô ấy sẽ sử dụng bất kỳ thủ đoạn cần thiết nào, để đạt được mục tiêu cá nhân của mình.

14. Ái kỷ, không tiếp xúc

Nếu bạn thực sự muốn chia tay với một người ái kỷ, bạn thực sự không nên liên lạc với anh ấy / cô ấy chút nào. Điều này có nghĩa là bạn không nên:

Có bất kỳ lời hẹn gặp nào;

Đi chơi cùng nhau trong bối cnahr một nhóm;

Vẫn là bạn bè;

Nhận quà tặng từ người đó;

Nói chuyện trên điện thoại, hoặc gọi điện thoại, nhắn tin;

Kết nối trên bất kỳ phương tiện truyền thông xã hội nào.

Hơn nữa, nếu bạn thực sự cần phải quên đi một người ái kỷ, bạn không nên nghĩ về người đó hoặc bào chữa cho hành vi của anh ta, và, người ái kỷ không nên là một chủ đề thảo luận với bạn bè của bạn.

 

Ái kỷ trên reddit

Nếu bạn muốn hỏi hoặc cung cấp một số thông tin thú vị về ái kỷ, bạn có thể tìm kiếm trên reddit, vì đây là một diễn đàn nơi mọi người chia sẻ những thông tin hấp dẫn.

 

Kết luận

Rối loạn Nhân cách Ái kỷ (NPD) là một chứng rối loạn nhân cách được đánh dấu bởi ý thức quá coi trọng bản thân, nhu cầu được khen ngợi sâu sắc và thiếu sự đồng cảm với người khác. Những người mắc chứng NPD thường có lòng tự trọng rất mỏng manh và không thể đối phó với những lời chỉ trích dù chỉ là nhỏ nhặt bên dưới sự tự tin thể hiện ra bên ngoài.

Liệu pháp nhận thức - hành vi được sử dụng dựa trên kỹ thuật và thực tế, với các "bài tập về nhà" giúp bệnh nhân sử dụng ngay các kỹ năng mà họ có được trong quá trình điều trị.

Nếu bạn có một người thân bị Rối loạn Nhân cách Ái kỷ, cho dù là chỉ mắc chứng bệnh này hay còn kết hợp với vấn đề lạm dụng chất kích thích hoặc bất kỳ một bệnh tâm thần nào khác, hãy tìm một nhà trị liệu hành vi-nhận thức có trình độ hoặc một chương trình phục hồi sử dụng liệu pháp có hiệu quả cao để có thể giúp phục hồi sức khỏe tâm thần cho người thân của bạn và cải thiện chất lượng cuộc sống tổng thể của họ.

Bài viết

Các bài báo khác